“ทั้งตื่นเต้นและหวาดกลัว” ความในใจของผู้เขียนหนังสือปัญญาประดิษฐ์ เมื่อรู้ว่าสีจิ้น ผิงอ่าน

ถ้าเราเขียนหนังสือขึ้นมาสักเล่มหนึ่ง แล้วต่อมาสืบทราบได้ว่า มีผู้นำระดับประเทศได้อ่านในสิ่งที่เราเขียน แน่นอน เราคงรู้สึกภูมิใจ แต่ทว่าเรื่องนี้ใช้ไม่ได้กับอาจารย์ด้านวิทยาการคอมฯ คนหนึ่งที่เขียนเรื่องปัญญาประดิษฐ์ แล้วผู้ที่อ่านคือ ประธานาธิบดีสี จิ้นผิง ผู้นำสูงสุดของจีน

สี จิ้นผิงถ่ายทอดสดอวยพรปีใหม่ชาวจีนผ่าน CCTV
สี จิ้นผิงถ่ายทอดสดอวยพรปีใหม่ชาวจีนผ่าน CCTV Photo: Spiegel

แกะรอยความคิดท่านผู้นำจากชั้นหนังสือ

ก่อนจะพูดถึงหนังสือเล่มที่ผู้นำจีนได้อ่าน ขอพูดถึงที่มาที่ไปของเรื่องราวสักเล็กน้อย

เรื่องเริ่มต้นที่การกล่าวอวยพรปีใหม่ให้กับประชาชนชาวจีนของประธานาธิบดีสี จิ้นผิง ที่ถือเป็นธรรมเนียมปฏิบัติมาอย่างต่อเนื่องในทุกๆ ปี

การอวยพรหนึ่งครั้งต่อปีนี้จะถ่ายทอดสดไปทั่วประเทศ ที่สำคัญคือทุกคนจะได้เห็นห้องทำงานของสี จิ้นผิงด้วย ดังนั้นในทุกๆ ครั้ง จะมีความพยายามในการค้นหา “สัญลักษณ์” บางประการจากการสังเกตชั้นหนังสือของท่านผู้นำ

เนื่องจากทุกคนอยากรู้ว่า ท่านผู้นำกำลังคิดอะไรอยู่ โดยดูจากสิ่งที่อ่าน

เมื่อต้นปี 2018 ที่ผ่านมา มีหนังสือหลายเล่มที่วางอยู่บนชั้นในระหว่างการถ่ายทอดสด หนึ่งในนั้นคือหนังสือที่เกี่ยวกับปัญญาประดิษฐ์ (AI) ชื่อว่า The Master Algorithm เขียนโดย Pedro Domingos อาจารย์ด้านวิทยาการคอมพิวเตอร์ (computer science) จากมหาวิทยาลัยวอชิงตัน

“ทั้งตื่นเต้นและหวาดกลัว”  เมื่อรู้ว่าผู้นำจีนอ่านหนังสือของเขา

Domingos ผู้เขียนหนังสือปัญญาประดิษฐ์เล่มนี้ (ซึ่งเป็นเล่มที่เชื่อกันว่าผู้นำจีนได้อ่านแล้ว) ได้ให้สัมภาษณ์กับสื่อในเยอรมนีไว้ว่า เขารู้สึกทั้งตื่นเต้นและหวาดกลัวในเวลาเดียวกัน

  • ที่รู้สึกตื่นเต้น เพราะจีนเป็นประเทศที่พัฒนาไปอย่างรวดเร็ว และยังมีอีกหลายอย่างที่จีนและทั้งโลกจะได้รับประโยชน์จากการพัฒนาปัญญาประดิษฐ์
  • ส่วนที่หวาดกลัว เนื่องจากจีนเป็นประเทศที่ปกครองด้วยรัฐบาลแบบอำนาจนิยม เป็นไปได้สูงว่า (รัฐบาลจีน) จะใช้ปัญญาประดิษฐ์เพื่อควบคุมประชาชน
  • ในความเป็นจริงแล้ว ปัญญาประดิษญ์ก็เหมือนเทคโนโลยีอื่นๆ ทั่วไป คือสามารถใช้ไปทางที่ดีและสามารถใช้ไปในทางที่ชั่วร้ายก็ได้ทั้งนั้น
Pedro Domingos
Pedro Domingos

เทคโนโลยี AI คืออำนาจควบคุมที่มีศักยภาพในโลกสมัยใหม่

ความกังวลใจของผู้เขียนหนังสือเล่มนี้ไม่ใช่เรื่องแปลก สามารถเข้าใจได้ เพราะในโลกสมัยใหม่ เทคโนโลยีคือเครื่องมือแห่งอำนาจในการควบคุมประชาชน

ในระยะหลังมานี้ เราจะเห็นได้ว่า ไม่ใช่แค่จีนเท่านั้นที่พยายามพัฒนาปัญญาประดิษฐ์และเทคโนโลยีชั้นสูง ประเทศเผด็จการอย่างรัสเซียก็เร่งพัฒนาเรื่องนี้อยู่เช่นกัน

Domingos บอกว่า ทั้งจีนและรัสเซียต่างให้ความสนใจกับเรื่องปัญญาประดิษฐ์เป็นอย่างมาก เพราะพวกเขาเข้าใจดีว่า “นี่คือศักยภาพในการใช้อำนาจ(นิยม) และลดความเป็นเสรี(นิยม)ให้น้อยลง”

ยกตัวอย่างในจีน 3 บริษัทไอทียักษ์ใหญ่อย่าง Tencent, Alibaba และ Baidu ที่ต่างทุ่มเทให้กับการพัฒนาปัญญาประดิษฐ์ในหลายมิติ ตั้งแต่เรื่องรถยนต์ไร้คนขับไปจนถึงเรื่องสุขภาพ แต่การจะไปจนถึงจุดที่ปัญญาประดิษฐ์จะฉลาดล้ำเลิศ หนึ่งในสิ่งสำคัญคือ “ข้อมูล” ของประชาชนที่ต้องใช้ในการพัฒนาอัลกอริธึ่ม ที่น่ากังวลก็คือ ในประเทศจีน จะมีการขอให้บริษัทเทคโนโลยี (ไม่ใช่แค่บริษัทในประเทศเท่านั้น แต่รวมถึงบริษัทต่างชาติ) ต้องส่งข้อมูลส่วนบุคคลให้กับรัฐบาลส่วนกลางด้วย

นอกจากนั้นในช่วงท้ายของบทสัมภาษณ์ Domingos ยังบอกไว้อีกด้วยว่า “ถึงที่สุดแล้ว ไม่ใช่ปัญญาประดิษฐ์หรอกที่เป็นผู้ตัดสินใจ หากแต่คือคนที่ควบคุมมันต่างหาก”

Domingos ทิ้งท้ายไว้ว่า โลกอาจจะไม่ได้จบลงด้วยการที่จีนครองอย่างเป็นทางการ หากแต่ผ่านการที่จีนควบคุมโลกไซเบอร์หรืออินเทอร์เน็ตได้อย่างมีประสิทธิภาพนั่นเอง

 

หนังสือเกี่ยวกับปัญญาประดิษฐ์ (AI) ชื่อว่า The Master Algorithm เขียนโดย Pedro Domingos อาจารย์ด้านวิทยาการคอมพิวเตอร์ (computer science) จากมหาวิทยาลัยวอชิงตัน
หนังสือเกี่ยวกับปัญญาประดิษฐ์ (AI) ชื่อว่า The Master Algorithm เขียนโดย Pedro Domingos อาจารย์ด้านวิทยาการคอมพิวเตอร์ (computer science) จากมหาวิทยาลัยวอชิงตัน

อย่างไรก็ตาม หนังสือเล่มนี้ Bill Gates เจ้าพ่อหนอนหนังสือแห่งวงการไอทีก็เคยแนะนำไว้ให้อ่านเช่นกัน

อ้างอิง – QUARTZSpiegel

ติดตามข่าวสารจาก Brand Inside ได้จาก Facebook ของเรา

Comments